Europa zet gestaag stappen in de richting van de invoering van een digitale euro, een nieuwe vorm van centralebankgeld die is ontworpen voor het digitale tijdperk. Hoewel traditioneel contant geld blijft bestaan, is de digitale euro bedoeld om een veilig, Europees alternatief te bieden voor digitale betalingen en om de monetaire soevereiniteit van Europa te versterken. Nu de wetgevingswerkzaamheden vorderen en de technische voorbereidingen in volle gang zijn, groeit het project uit van concept tot realiteit.
Een nieuwe vorm van geld voor een digitale wereld
De digitale euro wordt een elektronische vorm van centralebankgeld, uitgegeven door de Europese Centrale Bank (ECB). Net als contant geld zal het:
• beschikbaar zijn voor iedereen in de eurozone
• gratis te gebruiken zijn voor basisbetalingen
• veilig zijn, aangezien het rechtstreeks door de ECB wordt gedekt
• niet-rentedragend zijn
Het is geen cryptovaluta, noch een particuliere betaaloplossing. In plaats daarvan is het openbaar digitaal geld dat is ontworpen als aanvulling op bankbiljetten en munten.
Waarom Europa een digitale euro introduceert
Een van de duidelijkste drijfveren is het afnemende gebruik van contant geld bij dagelijkse transacties. Naarmate Europeanen steeds vaker kiezen voor digitale betalingen, dreigt openbaar geld zijn aanwezigheid in het dagelijks leven te verliezen. De digitale euro wordt daarom gezien als een manier om ervoor te zorgen dat burgers geld dat door de centrale bank wordt uitgegeven kunnen blijven gebruiken, zelfs in een digitale economie.
Een andere belangrijke drijfveer is de afhankelijkheid van Europa van niet-Europese betalingssystemen. De meeste digitale betalingen in de eurozone zijn sterk afhankelijk van internationale kaartsystemen. Ongeveer tweederde van alle kaartbetalingen in de eurozone wordt zelfs verwerkt door aanbieders van buiten de EU. Bovendien beschikken veel landen in de eurozone niet over een krachtige binnenlandse betaaloplossing voor dagelijkse aankopen of online transacties. Een digitale euro heeft tot doel de monetaire soevereiniteit van Europa te versterken, de afhankelijkheid van buitenlandse aanbieders te verminderen en een veerkrachtiger en concurrerender Europees betalingsecosysteem te creëren.
Hoe gaat de digitale euro werken?
De digitale euro zal voornamelijk via banken en betalingsdienstaanbieders worden verspreid, niet rechtstreeks door de ECB. De belangrijkste kenmerken zijn:
• Geen rente, om concurrentie met deposito’s bij commerciële banken te voorkomen.
• Houdlimieten, om te voorkomen dat grote bedragen wegvloeien uit commerciële banken.
• Online en offline betalingen, waarbij offline overschrijvingen een privacy bieden die vergelijkbaar is met contant geld, waarbij alleen de betaler en de verkoper de transactiegegevens kunnen zien.
• Beveiligingscontroles door banken, waaronder controles op fraude en het witwassen van geld.
• Compatibiliteit met bestaande betaaloplossingen.
Wanneer wordt de digitale euro ingevoerd?
Het tijdschema hangt af van de EU-wetgevers, maar volgens de huidige aankondigingen geldt het volgende:
• In 2025: de Raad van de EU streeft naar politiek akkoord over de wetgeving
• 2026: verwachte goedkeuring van de verordening inzake de digitale euro
• Medio 2027: proeffase en eerste transacties
• 2029: het Eurosysteem streeft ernaar klaar te zijn voor een mogelijke eerste uitgifte
De definitieve goedkeuring komt pas nadat de wetgeving is aangenomen.
Een mijlpaal in de financiële evolutie van Europa
De digitale euro is een strategisch project dat tot doel heeft het monetaire stelsel van Europa toekomstbestendig te maken. Door de sterke punten van traditioneel contant geld te combineren met het gemak van digitale technologie, wil de digitale euro zowel burgers als bedrijven ten goede komen. Het project streeft ernaar betalingen in heel Europa concurrerender en inclusiever te maken, een sterke basis voor innovatie te bieden en de economische en monetaire autonomie van Europa te versterken.
Nu het project de volgende fase ingaat, blijven transparantie en samenwerking cruciaal. De ECB blijft nauw samenwerken met nationale centrale banken, betalingsproviders, handelaren, beleidsmakers en burgers. Hun inbreng helpt bij het vormgeven van een digitale euro die veilig, praktisch en voor iedereen toegankelijk is.
De komende jaren zullen doorslaggevend zijn. Als alles volgens plan verloopt, kunnen Europeanen mogelijk nog voor het einde van dit decennium de digitale euro gaan gebruiken, wat een belangrijke stap betekent in de richting van een modern, veerkrachtig en soeverein Europees betalingssysteem.